Niewielu mieszkańców Koronowa i okolic wie skąd wzięła się nazwa jednej z
ważniejszych ulic tego miasta, ulica Pomianowskiego. Otóż pełna nazwa brzmi: ulica Prof.
Karola Pomianowskiego i została nadana na cześć głównego twórcy koncepcji i projektu
wstępnego budowy stopnia wodnego na rzece Brdzie. Gdy w 1928/29 roku Pomorska
Elektrownia Krajowa ?Gródek? budowała wg. projektu prof. Pomianowskiego swój drugi
zakład wodny w Żurze na rzece Wdzie, profesor Pomianowski podjął się również
opracowania koncepcji stopnia wodnego w Koronowie na rzece Brdzie. Pierwszy projekt,
nad którym prace trwały w latach 1929-1932 został oceniony przez Szwajcarskie Biuro
Elektryfikacyjne ?Motor - Columbus Gesellschaft? w Badenie, w którym wicedyrektorem
ds.
wodnych był inż. Karol Brodowski. Opinia brzmiała nadzwyczaj pozytywnie. Projekt
przewidywał usytuowanie zapory w odległości 5 km na północny zachód od miasta
Koronowo, powyżej wsi Olszewka, a więc także powyżej ujścia potoku Kręgiel do Brdy i
wymagał budowy drugiej małej zapory na tymże potoku blisko jego ujścia. Przewidywano
spiętrzenie rzeki w łańcuch ośmiu kaskad: Mylof, Uboga, Kiełpin, Jezioro Szpitalne,
Koronowo, Tryszczyn, Smukała i Opławiec. Piętrzenie na głównej zaporze miało wynosić
18 m tj. do rzędnej 80 m npm. Miasto Koronowo leży na rzędnej 60 m npm. Genialnym
pomysłem profesora było wykorzystanie równoległego do rzeki Brdy łańcucha jezior
polodowcowych tj. od Jeziora Lipkusz do Jeziora Białego na trasie długości 10 km, przez
co oszczędzono koszt sztucznego kanału o tej samej długości. Podstawą tego projektu
było geologiczne rozpoznanie terenu przez prof. Halickiego z Państwowego Instytutu
Geologicznego (1932 r.). Z powodu kryzysu gospodarczego i dużego zadłużenia
Pomorskiej Elektrowni ?Gródek? odstąpiono od realizacji tego projektu. Dopiero w 1946
roku Zjednoczenie Energetyczne Okręgu Pomorskiego zleciło ponownie profesorowi
Pomianowskiemu i inż. Hoffmanowi opracowanie zaniechanego projektu. Charakterystyka
zmian w projekcie był większy rozmach - np. zatopienie wioski Olszewka oraz
zwiększenie spadu do 31,5 metrów brutto do rzędnej piętrzenia na zaporze w
Pieczyskach 81,5 m np.m. Jednak dopiero w 1953 roku wydano ostateczną decyzje
zatwierdzającą budowę stopnia i wprowadzenie inwestycji do Narodowego Planu
Inwestycji na rok 1956. Wykonanie dokumentacji technicznej i roboczej zlecono
Warszawskiemu Biuru Projektów Energetycznych ?Energoprojekt? Głównym projektantem
był inż. Józef Dębowski. Z dniem 1 kwietnia 1956 została powołana Dyrekcja
Inwestycyjna budowy stopnia pod nazwą ?Elektrownia Koronowo w budowie? z siedzibą
w Koronowie. Budowa trwała do roku 1960 i pod koniec jej realizacji dokonano rozbiórki
zabudowań i gospodarstw znajdujących się na ternie zbiornika i przesiedlono ich
mieszkańców (głównie wsi Olszewka). Od dnia 1 czerwca 1960 roku rozpoczęto
spiętrzanie zbiornika, które zostało przeprowadzone w 4 etapach, a ostateczny poziom
spiętrzenia osiągnięto 30 listopada 1960 roku, po czym zarządzony został rozruch
elektrowni w Samociążku. Do eksploatacji elektrownia Koronowo została oddana 4 marca
1961 roku.
ważniejszych ulic tego miasta, ulica Pomianowskiego. Otóż pełna nazwa brzmi: ulica Prof.
Karola Pomianowskiego i została nadana na cześć głównego twórcy koncepcji i projektu
wstępnego budowy stopnia wodnego na rzece Brdzie. Gdy w 1928/29 roku Pomorska
Elektrownia Krajowa ?Gródek? budowała wg. projektu prof. Pomianowskiego swój drugi
zakład wodny w Żurze na rzece Wdzie, profesor Pomianowski podjął się również
opracowania koncepcji stopnia wodnego w Koronowie na rzece Brdzie. Pierwszy projekt,
nad którym prace trwały w latach 1929-1932 został oceniony przez Szwajcarskie Biuro
Elektryfikacyjne ?Motor - Columbus Gesellschaft? w Badenie, w którym wicedyrektorem
ds.
wodnych był inż. Karol Brodowski. Opinia brzmiała nadzwyczaj pozytywnie. Projekt
przewidywał usytuowanie zapory w odległości 5 km na północny zachód od miasta
Koronowo, powyżej wsi Olszewka, a więc także powyżej ujścia potoku Kręgiel do Brdy i
wymagał budowy drugiej małej zapory na tymże potoku blisko jego ujścia. Przewidywano
spiętrzenie rzeki w łańcuch ośmiu kaskad: Mylof, Uboga, Kiełpin, Jezioro Szpitalne,
Koronowo, Tryszczyn, Smukała i Opławiec. Piętrzenie na głównej zaporze miało wynosić
18 m tj. do rzędnej 80 m npm. Miasto Koronowo leży na rzędnej 60 m npm. Genialnym
pomysłem profesora było wykorzystanie równoległego do rzeki Brdy łańcucha jezior
polodowcowych tj. od Jeziora Lipkusz do Jeziora Białego na trasie długości 10 km, przez
co oszczędzono koszt sztucznego kanału o tej samej długości. Podstawą tego projektu
było geologiczne rozpoznanie terenu przez prof. Halickiego z Państwowego Instytutu
Geologicznego (1932 r.). Z powodu kryzysu gospodarczego i dużego zadłużenia
Pomorskiej Elektrowni ?Gródek? odstąpiono od realizacji tego projektu. Dopiero w 1946
roku Zjednoczenie Energetyczne Okręgu Pomorskiego zleciło ponownie profesorowi
Pomianowskiemu i inż. Hoffmanowi opracowanie zaniechanego projektu. Charakterystyka
zmian w projekcie był większy rozmach - np. zatopienie wioski Olszewka oraz
zwiększenie spadu do 31,5 metrów brutto do rzędnej piętrzenia na zaporze w
Pieczyskach 81,5 m np.m. Jednak dopiero w 1953 roku wydano ostateczną decyzje
zatwierdzającą budowę stopnia i wprowadzenie inwestycji do Narodowego Planu
Inwestycji na rok 1956. Wykonanie dokumentacji technicznej i roboczej zlecono
Warszawskiemu Biuru Projektów Energetycznych ?Energoprojekt? Głównym projektantem
był inż. Józef Dębowski. Z dniem 1 kwietnia 1956 została powołana Dyrekcja
Inwestycyjna budowy stopnia pod nazwą ?Elektrownia Koronowo w budowie? z siedzibą
w Koronowie. Budowa trwała do roku 1960 i pod koniec jej realizacji dokonano rozbiórki
zabudowań i gospodarstw znajdujących się na ternie zbiornika i przesiedlono ich
mieszkańców (głównie wsi Olszewka). Od dnia 1 czerwca 1960 roku rozpoczęto
spiętrzanie zbiornika, które zostało przeprowadzone w 4 etapach, a ostateczny poziom
spiętrzenia osiągnięto 30 listopada 1960 roku, po czym zarządzony został rozruch
elektrowni w Samociążku. Do eksploatacji elektrownia Koronowo została oddana 4 marca
1961 roku.
